Làng gốm Nhạn Tháp: Làng gốm Nhạn Tháp nằm về phía đông dưới chân núi Long Cốt thuộc xã Nhơn Hậu, huyện An Nhơn. Nghề làm gốm ở đây có ít nhất cũng dăm sáu trăm năm.

Không biết tự bao giờ, có lẽ ngay khi hình thành vùng đất võ, người dân Nhạn Tháp đã biết dùng đất sét làm gốm. Làng gốm lâu đời này góp phần tô điểm cho vẻ đẹp chân quê và dân dã nơi đây. Làng gốm Nhạn Tháp nằm về phía đông dưới chân núi Long Cốt thuộc xã Nhơn Hậu, huyện An Nhơn. Nghề làm gốm ở đây có ít nhất cũng dăm sáu trăm năm.

Đất làm gốm là đất sét trắng ngà không lẫn sạn mà chỉ vùng này mới có. Người ta đào đất về ủ cho khô nỏ rồi đánh tơi, đổ nước ngào hàng chục lần cho thật nhuyễn mới nặn. Có thứ hàng tròn như lọ, ấm, nồi … thì cho lên bàn xoay. Có thứ nặn vo như con heo bùng binh của trẻ nhỏ, bếp lò v.v… Làm nghề mãi, bàn tay đã có cỡ, tinh xảo dần, điêu luyện dần nên người thợ không cần thước đo hay khuôn mẫu, những đồ vật họ nặn ra khá đều nhau, không bị to nhỏ hay mỏng dày quá cách biệt. Nặn xong, sản phẩm được phơi khô vài ba ngày mới đưa vào lò nung. Nặn những thứ có quai, có vòi thì phức tạp hơn. Phải nặn, phơi hai lần mới đưa vào lò. Chất đốt lò chủ yếu bằng củi, nhưng nhất thiết phải đốt kèm cây chành rành hoặc lá tràm khô mới cho ngọn lửa xanh để hàng gốm lên màu đẹp. Những người không làm gốm thì lên núi, xa vài chục cây số như núi An Trường (huyện Tây Sơn), đèo Cù Mông (Quy Nhơn) hoặc ra Cát Sơn (Phù Cát) lấy loại cây này về bán cho các chủ lò.

Gốm Nhạn Tháp hình thành trên cơ sở kế thừa truyền thống sản xuất gốm của người ChămPa thuở trước. Bao đời nay sản phẩm của làng nghề vẫn mang vẻ đẹp thâm trầm, đỏ nâu của gạch tháp chứ không hề tráng men như gốm mỹ nghệ. Gần đây, qua một số lần khai quật khảo cổ khu vực thành hoàng đế, cũng như những lúc đào đất sản xuất quanh vùng, người ta nhiều lần phát hiện những phế tích là sản phẩm gốm cổ chămpa gần giống sản phẩn gốm Nhạn Tháp bây giờ. Một cơ sở để đặt niềm tin vào nhận định này là vài chục năm trước trên chính mảnh đất làng nghề người ta còn phát hiện hai lò nung gốm được thời kỳ ChămPa. Cội nguồn ấy cùng với sự tiếp biến của lịch sử, qua ảnh hưởng của một vùng đất giàu truyền thống văn hóa và tư duy dân tộc đã hình thành nên làng nghề gốm mang đậm bản sắc văn hóa người Bình Định ngày nay.

Gốm Nhạn Tháp có đủ loại: chum, vò, ang, chậu, thạp, bộng giếng, ống cống, ấm, nồi… to nhỏ khác nhau. Lại có cả đồ chơi trẻ em bé xíu như heo đất, bếp lò, nồi, ấm cho các bé chơi đồ hàng. Nhưng làm nhiều, bán chạy hơn cả là các loại chậu hoa cảnh và bếp lò than.

Làng nghề có đền thờ tổ nghề ở xóm Trong. Đền có đôi câu đối nói về nghề:

“Đồ Bàn khai nghiệp nghìn năm trước
Nghề tinh truyền lại đến muôn sau”